Verkochte werken

Blaaderen, G.W. van

Gerrit Willem van Blaaderen (1873-1935), Tuin in Bergen

olieverf op doek, afm. 70,5 x 54,5 cm, gesigneerd links onder. te dateren ca. 1930.
herkomst: particuliere collectie Heemstede
NB. tot nu toe onbekend werk in het oeuvre van Van Blaaderen

In 1922 liet Van Blaaderen een woning met atelier bouwen aan de Buerweg in Bergen door de architect L. Streefkerk met wie hij bevriend was. Hij werd daarmee de buurman van Charley Toorop, Haar huis heet ‘De Vlerken’, dat van Van Blaaderen ‘Bloemveld’.
Edgar Fernhout (1912-1974), zoon van Charley Toorop, kon buurman Van Blaaderen zich nog erg goed voor de geest halen: ‘Een heel wonderlijke man. De ene keer erg vriendelijk, de andere keer zo afwerend dat je er bijna bang van werd. Mijn moeder kon tamelijk goed met hem overweg, hoewel ze zijn werk niet goed kon plaatsen. Ze zei wel eens tegen me: een gewond dier dat is het. Hij is vreselijk kwetsbaar (…). Eigenlijk was hij de meest pure schilder, die je je kunt voorstellen, want hij gaf totaal niets om de reacties van de mensen op zijn werk. Ik geloof dat hij de laatste jaren van zijn leven ook niets meer wilde verkopen.’
Na zijn huwelijk met Sien Maas en kort daarna de geboorte van hun dochter Mab, zocht het jonge gezin een plek in de natuur waar Van Blaaderen rustig kon werken. Hij schilderde aan de Buerweg zijn achtertuin, eigenlijk een kleine boomgaard, waar ook wel eens schapen liepen.
Klomp zegt er het volgende over in zijn boek over de kunstenaars van de Bergense School: ‘In Bergen waar hij vele jaren werkte, heeft hij mooi werk gemaakt. Vooral zijn tuin aan de Buerweg, met grote liefde door hem aangelegd, diende hem vaak tot een motief.”
Vergelijk ook ‘Ganzen in de boomgaard’, afgebeeld op pag. 122 in de monografie van Kees van der Geer.
‘Bomen’ zijn een constante in het werk van de kunstenaar: vanaf zijn eerste schilderijen rond 1904 die hij in Laren maakte tot zijn latere werk toen hij zich teruggetrokken had aan de Buerweg in Bergen.

Literatuur:
– Cootje Buisman, ‘Gerrit Willem van Blaaderen’ Kranenburghcahier 1. Publicatie bij overzichtstentoonstelling in Museum Kranenburgh Bergen 27-01-1996 tot 05-05-1996
– Kees ven der Geer, ‘Gerrit Willem van Blaaderen’ Boek bij overzichtstentoonstelling Stedelijk Museum Alkmaar 27-02-2016 tot 28-8-2016

Gerrit Willem van Blaaderen (1873-1935), Het uitladen van de vis

aquarel op papier, afm. 59 x 48 cm. te dateren 1927

Na een kort verblijf in 1922 ging Van Blaaderen in 1927 voor een langere periode weer naar Douarnenez, een bij kunstenaars populaire vissersplaats in Bretagne.
De aquarellen die hij daar van vissers in de haven maakte, nam hij mee naar Bergen en hij werkte ze daar in zijn atelier uit tot de bekende schilderijen waar de karakteristieke rode kleding van de vissers scherp afsteekt tegen het blauw van het water. Deze schilderijen bevinden zich bijna allemaal in musea.
Afbeeldingen van ‘Débarquement de la pêche’ vindt u in de monografie van Kees van der Geer over Van Blaaderen, een uitgave bij een overzichtstentoonstelling van het werk van Van Blaaderen in het Stedelijk Museum Alkmaar in 2016. (afbeeldingen 98, 101, 103 en 114)
‘Onze’ aquarel werd geëxposeerd op een tentoonstelling van leden van Arti ‘Studies in elk materiaal’ in het voorjaar van 1929.
N.H. Wolf wijdt in het weekblad ‘De Kunst’ een bespreking aan de tentoonstelling: ‘De tentoonstelling is van eene frischheid en levendigheid, welke aangenaam aandoet.’ Hij vervolgt: ‘En daar al deze studies selekt zijn uitgezocht, staan zij ook ver boven een gemiddelde kwaliteit.’
Op deze verkooptentoonstelling exposeerde Van Blaaderen drie aquarellen. Twee daarvan zouden onze aquarel kunnen zijn ‘Pêcheurs de Bretagne’ en ‘Port de pêche en Bretagne’. Achterop de oude lijst stond een nummer dat overeenkomt met het nummer uit de cataloguslijst. Van Blaaderen gaf deze aquarel de titel ‘Pêcheurs de Bretagne’.
De andere deelnemende kunstenaar boden hun studies te koop aan, Van Blaaderen deed dat niet en dat is in de catalogus aangegeven met een asterisk. De aquarel is niet gesigneerd. Is dat een aanwijzing dat Van Blaaderen hem niet voor de verkoop bestemde?

Gerrit Willem van Blaaderen (1873-1935), Samois-sur- Seine

olieverf op doek, afm. 50 x 60 cm, gesigneerd r.o. te dateren ca. 1910.

Zie voor de jaren dat Van Blaaderen jaarlijks naar Frankrijk reisde de andere schilderijen op deze site die Van Blaaderen in de omgeving van Samois-sur-Seine maakte.
Literatuur: Kees van der Geer ‘Gerrit Willem van Blaaderen’, monografie over de schilder bij een tentoonstelling in Stedelijk Museum Alkmaar in 2016

Gerrit Willem van Blaaderen (1873-1935), Samois- sur-Seine

olieverf op doek, afm. 50 x 61 cm, gesigneerd r.o en met monogram l.o.
te dateren 1908. In dat jaar schilderde Van Blaaderen een aantal schilderijen met dezelfde afmeting. Hij gebruikte in dat jaar een Franse maat spieramen, namelijk 50 x 61 cm, zie sticker achterzijde.

G.W van Blaaderen reisde in de jaren 1908-1912 jaarlijks naar Samois-sur-Seine, vooral in het voor- en najaar.
Daar verbleef het echtpaar in een hotel-restaurant Le Beau Rivage. Dit hotel met tuinen lag aan de oevers van de Seine en was met een bruggetje ‘La Passerelle’ verbonden aan een eilandje. Veel kunstenaars waren Van Blaaderen voorgegaan naar deze plaats.
Onder anderen Maurice Utrillo, Paul Signac, Odilon Redon en Camille Pisarro. Alfred Sisley woonde in het aangrenzende dorp.
Van Blaaderen maakte in Samois-sur-Seine vooral landschappen in een aan het Franse impressionisme verwante stijl. Veel lichter dan dat hij in Nederland deed, de invloed van Sisley is goed te herkennen. Werk van Sisley hing, afkomstig uit de collectie van zijn zwager Cornelis Hoogendijk, aan de muur in zijn landhuis ‘De Maerle’ in Huizen.
In dit werk zien we muurtjes die de landerijen afscheiden. Vooral het gebied tussen Haut-Samois en Bas-Samois, aan de oevers van de Seine, werd regelmatig geteisterd door overstromingen.
Zie ook het hoofdstuk ‘Frans licht’, pag. 28-59 in de monografie over Van Blaaderen van Kees van der Geer bij de tentoonstelling in het Stedelijk Museum Alkmaar en de informatie bij het schilderij ‘Aan de Seine’ bij Collectie Verkochte Werken op deze site. Vergelijk ook de afbeelding in zwart/wit van een vergelijkbaar Frans landschap in het boek van Dirk Klomp over De Bergense School.

Gerrit Willem van Blaaderen (1873-1935), Aan de Seine

Olieverf op doek, 100 x 120 cm, gesigneerd l.o. te dateren 1908
herkomst: familie Van Leeuwen Boomkamp

‘Het Franse werk van Van Blaaderen kenmerkt zich door een volstrekt on-hollandsche voordracht.’, schreef de kunstcriticus J. Slagter in 1926 in Elsevier’s Geïllustreerd Maandschrif. En hij vervolgt: ‘Het zijn wijde gezichten langs de Seine met populieren tegen blanke luchten, die zich spiegelen in het vlietende water, in een wemeling van pril lentelicht.’
Bij zijn artikel beeldt hij Aan de Seine bij Samois af en in welke collectie het schilderij zich bevindt: ‘verzameling Van Leeuwen Boomkamp’.
Pieter van Leeuwen Boomkamp (1871-1956), vriend en zakenpartner van de kunstenaar, kocht het schilderij op de eerste solotentoonstelling van Van Blaaderen direct na zijn terugkeer uit Frankrijk bij de Amsterdamse kunsthandel C.M. van Gogh en het bleef altijd in de familie.
Begin 1908 ging Van Blaaderen met zijn vrouw Riet Hoogendijk voor der eerste keer naar Samois. Het is een pittoresk dorpje aan de meanderende Seine, niet ver van Fontainebleau.
Het echtpaar logeerde in hotel Beau Rivage dat met een bruggetje verbonden is aan een eilandje, alleen te betreden door hotelgasten. Het zou best kunnen dat Riet Hogendijk daar een partijtje tennis speelt met een andere hotelgast!
Over de schilderijen ontstaan in Samois-sur-Seine schrijft Kees van der Geer in zijn monografie over de kunstenaar: ‘Van Blaaderen maakte in Samois een belangrijke ontwikkeling door. Hij vernieuwde zijn palet en baseerde zich op het impressionisme en neo- impressionisme. Zijn werken worden gekenmerkt door het gebruik van lichte, tere kleuren en veel ruimte’ Dit schilderij is ook afgebeeld in de monografie van Kees van der Geer over de kunstenaar G. W. van Blaaderen.

Gerrit Willem van Blaaderen (1873-1935), Koolland

Olieverf op paneel, afm 23,5 x 32 cm, gesigneerd r.o. te dateren ca. 1904

In 1904 woonde Van Blaaderen in Laren. In de 19e eeuw waren daar al schilders als Jozef Israëls en Anton Mauve neergestreken. Het Gooi was ontdekt als een gebied waar de moderne industriële ontwikkelingen nog niet gaande waren. Samen met o.a. H.J Wolter richtten een groep kunstenaarsvrienden de club Tien op. In het eerste jaar van het bestaan was de club zeer succesvol en werden er ruim 40 werken verkocht op diverse exposities in het land. Waarschijnlijk werd dit paneeltje ook toen verkocht.
Op pag. 20 van de monografie over Van Blaaderen samengesteld door Kees van der Geer staat een grotere versie van ‘ons’ schilderij afgebeeld.
De schilder èn criticus Maarten Krabbé schreef in 1905 in het tijdschrift Op de hoogte, maandschrift voor de huiskamer over dit thema bij Van Blaaderen:
‘Mooi zijn de sterke paarsen en grijzen op de glimmende kolen en uitnemend is het verschiet achter het vrouwtje. ’t Wit van het boerenhuis rechts is bizonder juist van tegenstelling met de fijn blauwe zomerlucht’.